ارائه کننده: نرگس ملائی بیجارپسی
استاد راهنما: دکتر امیرحسین اسماعیلی تمندگانی
استاد مشاور: دکتر محمدرضا کلباسی مسجدشاهی
استاد مشاور دوم: دکتر ریشما سینها
استاد ناظر داخلی: دکتر نعمت اله محمودی
استاد ناظر خارج از دانشگاه: دکتر فرید فیروزبخش
نماینده تحصیلات تکمیلی: دکتر نعمت اله محمودی
تاریخ: 1403/04/12
ساعت: 10
مکان: ساختمان علوم دریایی 

چکیده:
مطالعه حاضر باهدف بررسی سم‌زدایی لوکو‌مالاشیت‌گرین و کاهش آسیب‌های سلولی و بافتی ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان (Oncorhynchus mykiss) با میانگین وزنی 67/0± 15 گرم در اثر تغذیه با عصاره برگ زیتون جیره انجام شد. این آزمایش در سطوح صفر (شاهد)، 5/0، 1، 5/1 و 2 درصد عصاره برگ زیتون در هر كیلوگرم جیره در قالب چهار تیمار با سه تكرار در تانك‌های 100 لیتری انجام شد. ابتدا با دوز یک میلی‌گرم بر لیتر به مدت یک ساعت در مالاشیت‌گرین غوطه‌ور شدند. پس از آن با دوز 1/0 میلی‌گرم بر لیتر به مدت 24 ساعت در طی 4 روز حمام داده شدند. سپس میزان مالاشیت‌گرین و لوکومالاشیت‌گرین اولیه سنجیده شد. آنالیز سنجش میزان مالاشیت‌گرین و لوکومالاشیت‌گرین نهایی، شاخص‌های رشد، سنجش تست آنتی‌اکسیدانی عصاره، شاخص‌های خون‌شناسی، آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی، شاخص‌های بیوشیمیایی، بافت‌شناسی و میزان تخریب دنا پس از 45 روز مورد ارزیابی قرار گرفتند. براساس نتایج حاصل از سنجش شاخص‌های مورد مطالعه در انتهای دوره آزمایش، بیش‌ترین میزان سم‌زدایی در گروه 2 درصد عصاره برگ زیتون مشاهده شد. در تست‌های آنتی‌اكسیدانی عصاره برگ زیتون نیز، بیش‌ترین قدرت مهار رادیكال آزاد DPPH و ABTS و هم‌چنین بیشترین قدرت كاهندگی یون آهن سه ظرفیتی (Fe⁺³) در گروه شاهد (ویتامین سی) مشاهده شد؛ اما نسبت به سایر تیمارها، گروه 2 درصد بیش‌ترین قدرت مهار رادیكال آزاد DPPH و ABTS و قدرت كاهندگی یون آهن سه ظرفیتی را نشان داد. بیش‌ترین شاخص وزن نهایی در تیمار 5/1 درصد عصاره برگ زیتون مشاهد شد که با سایر تیمارها دارای اختلاف معنی‌داری بود (05/0p<). بررسی سایر شاخص‌های رشد در بین گروه‌های آزمایشی و گروه شاهد از لحاظ آماری تفاوت معنا‌داری را نشان ندادند (05/0p˃). در بررسی‌های بافت کبد، با افزایش میزان سطوح عصاره برگ زیتون ( 2 درصد) میزان آسیب‌های کمتری مشاهده شد. اما در بافت روده در بین تیمارها و گروه شاهد تفاوتی دیده نشد. از لحاظ آماری اختلاف معنی‌داری در میزان هماتوکریت، MCH، مونوسیت و ائوزینوفیل در بین تیمارها مشاهده نشد (05/0 ˃ P). در صورتی‌که بیش‌ترین میزان گلبول‌‌های سفید، گلبول‌های قرمز، هموگلوبین و MCHC در گروه 5/0 درصد مشاهده شد. هم‌چنین آنزیم‌های کاتالاز، سوپراکسید دیسموتاز و گلوتاتیون پراکسیداز در بین تیمارها اختلاف معنی‌داری را نشان دادند (05/0P<) و بیش‌ترین مقدار از آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی را گروه 5/0 درصد نشان داد. علاوه‌بر این بیش‌ترین میزان کورتیزول و گلوکز، در گروه 5/0 درصد و بیش‌ترین میزان تری‌گلیسرید در گروه 2 درصد مشاهده شد. کم‌ترین میزان تخریب دنا نیز در گروه 2 درصد با 1/17 درصد و بیش‌ترین میزان تخریب دنا در شاهد با 3/39 درصد مشاهده شد. بر اساس نتایج پیشنهاد می‌گردد كه عصاره برگ زیتون در دوز بالا (2درصد) سبب بهبود عملكردهای سلولی و بافتی می‌شود و در دوزهای پائین (5/0 درصد) اثرات مثبتی بر فاكتورهای بیوشیمیایی خونی دارد.